Auteur: Sander

  • Zomer

    Op zakelijk glas reflecteert zo’n échte zonsondergangstreep.

    In perfect oranjegoud, golvend op het IJ. De zon zakt schuin achter het terras.

    Weer een nieuw gezicht van Amsterdam.

    Goede vriend H, opgelucht: ‘Dit is de eerste keer deze zomer dat ik relaxed op een terras zit’.

    Verdomd, denk ik. Zijn de jaren nu al zo inwisselbaar dat ik het niet eens meer weet?

    Zo’n bui.

    Het hemeltergend mooie moksimeisje van de bediening draagt haar dienst over: ‘En deze tafel… Zijn twee hele leuke mannen.’

    De frisse corpsknaap knikt.

    Ze zei het echt.

  • Het loslaten vasthouden

    Wat hebben we het mooi gehad eergister. Ik weet niet wat het is, maar hoe vaker ik je zie, hoe meer ik gevuld ben met liefde als je weer weg bent. Alsof mijn hart zo volgestroomd is dat de boel overloopt en mijn hele romp vult. Sorry, ik wil me helemaal niet in clichés uitdrukken. Ik kan gewoon niet anders omschrijven hoe ik me fysiek voel sinds je in mijn leven bent. Het voelt ‘vol’.

    Gek eigenlijk. Ik ben toch echt meneer ‘Goed-gevonden-metafoor’ zelve, maar dit gevoel kan ik niet anders uitdrukken. Misschien wel omdat het zo groot is. Dus dan zit ik maar als gelukzalige halve gare voor me uit te staren met mijn mondhoeken lichtjes omhoog en af en toe een lach uit het niets. Omdat je zo grappig kan zijn. Nu al.

    Het is ook zo raar dat jij dit je nooit zal herinneren. Maar je bezoek en de uurtjes die we samen doorbrachten zondag hebben me al dagen volledig in de greep.

    Ik kende dit nog niet. Je geeft zoveel, gewoon door er te zijn. Druk met een propje van een chocoladereep en dan weer observeren. Mensen bekijken tot ze kijken. En als ze kijken geef je een smile terug die iedereen doet smelten.

    Ik verdenk je er zelfs van dat je grootse ideeën hebt en meer weet dan ik denk dat je zou kunnen weten. Zo recht lijk je in mijn ziel te kijken.

    En wat een lol als je op mijn schoot zit en het propje weggooit. Ik pak je anders vast -en je weet wal wat er gaat komen- om je ‘op te laten stijgen’ als een raket en head first ‘vlieg’ je schaterlachend naar het propje. Ik houd je onderstboven vast en jij pakt het op en een lol! En als we weer zitten? Nog een keer.

    Je loopt al bijna. De natuur heeft een plan met je en jij voelt dat ook. Als je m’n wijsvingers vasthoudt lopen we samen door het gras. Ik heb je zelfs al een paar keer losgelaten. Dat gaat goed, maar dan besef je ineens dat je er nog niet bent. Je kont wiebelt van voor naar achter en boem. Weer zitten. En lachen. Wat een feest. Je bent er bijna, over twee weken zie ik je weer en het zou zomaar kunnen dat je dan weer een stapje verder bent.

    En dan?

    De dagen erna ben ik opnieuw aan het uitvissen hoe ik onze relatie vorm kan geven en wat ik vanaf mijn afstand voor jou kan doen. En voor je zusje. Ze is nog onderweg, maar over een kleine twee maanden zal ook zij er zijn!

    Soms komt de richting ineens als vanzelf. Zo ook nu!

    Ik heb zo, eens in de zoveel tijd, dat ik mijn lievelingsliedjes ga luisteren. Het is nooit een plan om dat te gaan doen, maar een soort gek oergevoel dat ik daar heen moet. Eventjes wandelen door de bizarre collectie van muziek waar geen lijn in lijkt te zitten. Anders dan de momenten in mijn leven waar de muziek, op welke manier dan ook, betekenis had.

    Er zijn een aantal albums die heel erg veel voor me betekenen. Albums die ik van voor tot achter ken, ieder basloopje, elke drumbreak, iedere (tweede) stem, gitaarlick of vioolstrijk. En ja, die ga ik allemaal met jullie delen. En ik ga lekker ook zeggen waarom ze belangrijk voor me zijn. Ik zie het toch niet als je verveeld met je ogen rolt, hahaha. Nu praat papa San! Luister maar, als je er zin in hebt. Lekker hè, zo is onze band. Niets moet echt, alles mag want we zijn elkaars extrabonus!

    Van één van deze albums is er een live registratie uit 1992 van een liedje wat ik ooit had opgeslagen. En dit liedje, wat ik al ken sinds ik zestien ben (nu dus 33 jaar!) vond ik altijd al prachtig, maar kende eigenlijk de tekst niet echt. Of beter: de strekking van de tekst: ik wist nooit waar het over ging.

    Nu wel, na 33 jaar. En wat blijkt? De zanger, Eddie Vedder, heeft het geschreven aan zijn biologische vader. Zijn biologische vader die hij nooit gekend heeft.

    Hoe het leven loopt, lieve Luuk en Loïs, kunnen we niet weten. Maar ik weet nu wel wat ik kan doen. Aan jullie schrijven! Over mij, over ons, zodat je met zo min mogelijk vragen blijft zitten als je ze mocht krijgen.

    Laten we vandaag dus beginnen met één van de mooiste liedjes, van één van de beste zangers die ik ken, van één van de allermooiste albums in mijn leven: ‘Ten’ van de band Pearl Jam.

    En dan is dit óók nog eens van de allermooiste uitvoeringen die ik kon vinden. Ze speelden in Utrecht (Tivoli) in maart 1992. Helaas was ik nog net te jong en blut om naar concerten te gaan. Maar 33 jaar later hoor ik dit in een rol waarvan ik, toen ik 16 was óók niet kon weten dat het leven zo zou uitpakken.

    Want nu ben ik biologische vader! En Eddie (toen 27) leerde me vandaag dat ik de verantwoordelijkheid heb om zoveel mogelijk met jullie te praten.

    Pearl Jam in Tivoli, Utrecht (4 maart 1992)

    Dit was ook een van de eerste concerten van Pearl Jam voordat ze echt doorbraken. Achteraf legendarisch, zo blijkt (lees maar op VPRO 3voor12). Klik maar op de knop onder plaatje. Het is het eerste nummer dat ze speelden waar ik het nu over heb. Maar luister maar gelijk het hele album als je wil, ze spelen het toch! Deze plaat stond dag en nacht op toen ik 16 à 17 was en ik vind het nog steeds een van de mooiste albums die er bestaan.

  • Weet je nog?

    Er is denk ik nog nooit een liedje zo snel, zo treffend geschreven en uitgebracht over ‘vroeger’ als het liedje in dit bericht. Covid19 was enkele maanden oud en alles was ineens anders.

    Het ‘vroeger’ waar dit liedje over gaat, was op dat moment nog in de maak, want het zou nog lang duren. Sommige dingen, die voorheen normaal waren, bleken ná die hele gekke periode ineens voor altijd weg. Zoals ‘De Drie Zoenen’. Een Nederlands gebruik wat, zeker bij niet Niet-Nederlandse mensen tot geinige situaties kon leiden. Het was immers ‘iets Nederlands’ en nergens ter wereld gaf men óók drie zoenen.

    Weg. Vreemd eigenlijk, in het geheel niet gemist. Het is eigenlijk wel prima zo. Ik ben vast niet de enige, want denk je eens in: hoeveel zoenen gaf en kreeg een -bijvoorbeeld- Brabantse vrouw jaarlijks? In ieder geval twee keer zoveel als een Brabantse man. Gewoon aan ie-der-een, toch? Wie het weet mag het mailen.

    Nee, niet alle Nederlandse tradities… Enfin.

    Ik heb de overgang eigenlijk niet eens echt gemerkt. Er wordt nu wel meer gehugd. Een redelijk te pruimen Amerikaans gebruik. De goed uitgevoerde hug is warm, maar gepast. Hij huisvest dan ook minder risico’s op infectieziekten. Men lipt immers geen saliva op elkanders wangen. Daarnaast wordt de wederzijdse mondhoek, al dan niet met kruimels of opgedroogd speeksel, behendig ontzien.

    Maar dan nu, het te weinig geroemde, visionaire avant la lettre- corona-zomerhitje van Yentl en de Boer wat geen hitje werd: Aanraking (3 mei 2020)

    Een nummer dat twee maanden na dato al een nostalgische waarde had. Knap, want niemand kon het weten. Het verschil met voor die tijd is best klein en ik weet nog steeds niet precies wat het allemaal is. Maar het is er wel, weet je nog?

  • De lekkerste vega shoarma

    Goed voor geest en geit

    Beeld: Jigal Krant zelf / Parool
    De eerste keer dat ik deze geweldige vegarma maakte volgde ik Jigal Krant (het Parool) z’n recept op de voet. Ongetwijfeld is die van hem veel lekkerder. Maar een mens heeft meer te doen dan paprikapuree zoeken. Of nog erger: maken. Nee, een ware junkfoodie houdt het simpel en gaat voor maximaal resultaat met minimale moeite.

    Mijn versimpelde versie van dit receptje is perfect voor de junkfoodie: maximale smaak, karma en troost tegen minimale inspanningen en kosten.

    Pita shoarma van aubergine en paddenstoelen

    Boodschappenlijstje voor 4 personen

    – gedroogde porcini of shiitake1

    – 1 aubergine, in dunne reepjes (géén blokjes, echt reepjes)
    – 150 g oesterzwammen, in reepjes gescheurd
    – 2 tl ras el hanout
    – 1 grote teen knoflook, geraspt
    – 160 g kipstukjes Dit recept is vega, dus die gaan er uit. En nee, we hebben hier thuis ook van die vega-alternatieven geprobeerd. Echter heeft geen van die alternatieven tot liefde geleid, of zelfs maar het idee dat het iets toevoegde. De ‘crunch’ halen we uit de romaine sla, en een paar dun gesneden ringen rode ui!
    – 2 tl milde paprikapuree
    – 1 tl harissa
    – 2 tl sojasaus
    – 2 tl ketjap
    – 3 el kokosmelk

    – kwart tot half blokje (bos) paddenstoelenbouillon. Let op, erg zout.
    – zonnebloemolie
    – 100 g rauwe tahin
    – 2 el citroensap

    – 1 kropje little gem
    – 4 pita’s

    Bereiding naar Jigal’s recept:

    1. Verhit een flinke laag zonne­bloem­olie in een grote koekenpan.

    Bak de auberginereepjes met een royale snuf zout op hoog vuur in 5 minuten goudbruin.

    Voeg de oesterzwammen toe. Schud de pan regelmatig.

    2. Als de paddenstoelen zijn geslonken:

    2 tl ras el hanout erbij

    ½ theelepel paddenstoelenpoeder, knoflook en kipstukjes erbij.

    3. Na 3 minuten voeg je toe:

    de paprikapuree,

    1tl harissa

    2tl sojasaus

    2tl ketjap

    4. Bak dit geheel 5 minuten. Wees niet bang voor schroeiplekjes.

    Blus af met kokosmelk, draai het vuur laag en laat nog 5 minuten garen.

    5. Rooster de pita’s kort in de broodrooster tot ze heet, maar niet knapperig zijn.

    Besmeer de pita’s van binnen met saus* en vul met sla, halve uienringetjes en shoarma. Maak af met een plens saus.

    *Saus!

    Dit is een pro-sausje hoor. Thuis gebruiken we een handmatig yoghurt-knoflooksausje (plusminus 70/30-verhouding yoghurt/mayo: yoghurt is de basis, voeg mayo toe voor jouw gewenste mate van lobbigheid, teen geperste knoflook en gehakte, verse peterselie. Naast deze saus volgt er nog een streepje sriracha, voor wat extra pit.

    Jigal’s pro-saus:

    Meng de tahin en het citroensap met een garde in een ruime kom. De tahin zal stugger worden. Voeg scheutjes water toe tot hij de dikte van slasaus heeft. Breng op smaak met zout.

    1. Laat de gedroogde paddenstoelen op een bakplaat verder uitdrogen in de oven, een halfuur op 100 graden. Maal de afgekoelde paddo’s fijn in de vijzel en koester het poeder als ultieme umamismaakgever. ↩︎

  • Teddy’s omklapsalon

    De kapsalon was nog een noviteit. Ik zit aan het barretje van mijn favoriete shoarmazaakje, Shoarma Teddy. Hier is het altijd rustig. En dat aan de Lange Niezelm het twaalfvingerige darmpje dat de Oudezijds Voorburgwal met de Warmoesstraat verbindt, zit propvol eetzaakjes, nachtsupermarkten en het ongeëvenaarde café Wiener.

    De norse man achter de bar (vanaf nu noem ik hem Teddy, niet dat ik hem ooit zo hardop heb durven noemen) vraagt: ‘wat? Kapsalon? Wat is dat.’ Ik zeg dat het eigenlijk een shoarmaschotel is, met gesmolten kaas erover. Vol ongeloof: ‘alles in één bak, op elkaar? Wat kost dat dan normaal?’ ‘Ongeveer zes vijftig’, antwoord ik. En zo geschiedde. Vanaf toen ook had Shoarma Teddy de kapsalon op de kaart. Maar wel een hele speciale kapsalon, een lekkerdere kapsalon.

    Een kapsalon eet je namelijk niet voordat je een date hebt, hooguit als je een geslaagde date hebt en je iemand treft die zichzelf ook vanbinnen genoeg haat. Je eet hem ook niet voor je gaat sporten., Hooguit er na. Nee, na een kapsalon ga je naar je nest. Genoeg bedwelmd, zodat de knoflookboeren, zure maag en schaamte opgaan in het grote gore geheel.

    Zo moet het dus niet (AI afbeelding)
    Zo moet het dus niet (AI afbeelding)

    Teddy’s lekkerdere kapsalon: de omklapsalon

    Je wist niet dat het kon, maar de kapsalon kan beter. En Teddy maakte hem beter. Omdat ik niet het hele proces had benoemd (friet, vlees, saus, kaas > oven in> oven uit> sla erop), knoopte hij zelf aan elkaar wat hij niet wist. En dat leidde tot een omgekeerde kapsalon. Die werkelijk veel lekkerder blijkt.

    Teddy begon met de salade: ijsbergsla, tomaatje, halve uienringen, lekker dun, geraspte worteltjes. Vervolgens het shoarmavlees en de sauzen. Daarna de friet en daarna de kaas.

    Eenrichtingsgerecht

    En dat was briljant van Teddy. Want de kapsalon is een éénrichtingsgerecht; je eet van boven naar onder.

    In deze versie begin je, hongerig en laveloos als je bent, met de hoognodige, stevige vettigheid: friet met gesmolten kaas1. Dan is direct, naar Italiaans voorbeeld2, de eerste hysterische dronkemanshonger afgekalfd. Je kan weer bijna een gesprek voeren en waarderen wat er nog voor je ligt: het vlees, de saus, met her en der nog een verdwaald frietje. En, piept daar niet al wat sla en ui door het vlees heen?

    Wat volgt is feitelijk een shoarmasalade. Lekker! En niet onbelangrijk: je eindigt met een veel minder vies gevoel. De sla is geen verplicht nummertje, maar wervelt samen met het vet van het vlees, de sauzen en shoarmakruiden tot een sluitstuk wat me meer dan eens tot ontroering heeft gebracht. Ik ben ook wel redelijk snel geëmotioneerd.

    Zou Teddy weten dat er iemand is die zijn versie in ere houdt? Iemand die ervan overtuigd is dat alle anderen het eigenlijk fout hebben? Ja, bedenker van de kapsalon, rust in vrede, jij bent de originator, creator, geestelijk vader. Op jouw vondst bouwen we door.

    Disclaimer: ik weet heus dat dit allemaal bio-industrie afhankelijke woorden zijn. Lees ook mijn gestolen recept van een geweldig lekker vegetarische shoarma.

    Junkfoodie - Het verhaal van de Gezonde Kapsalon
    Shoarma Teddy in 2022: Burger Fabriek Express (Google Streetview)

    Teddy’s tragiek

    Shoarma Teddy is niet meer. De visionair die, al dan niet bewust, deze heerlijk versie van de Kapsalon bedacht, zag ik voor het laatst in een uniform van Domino’s. De keten had z’n intrek genomen op de plek van Shoarma Teddy. En Teddy zelf was meeverhuisd. Nu was zijn baan zielloze Amerikaanse prefab pizza pies halffabriceren.

    Het ga je goed Teddy, hoe je ook mag heten en waar je ook mag zijn, weet dat er iemand aan je denkt. Jouw creatie heeft geleid tot een topper in comfortfood hier in huis. ‘De gezonde kapsalon’ [link].

    1. Later verschenen de diverse ‘loaded fries’ pas op menukaarten, Teddy had het dus al in zijn kapsalon verwerkt. Wat een visionair. ↩︎
    2. Eerst de pasta voor de grootste trek, dan de antipasti, voor de smaak en het genot ↩︎